erdogan wasington icin sorun obama225

BOP’un yaratıcısı Daniel Pipes : Erdoğan hatadan başka bir şey yapmadı!

Şu an Türkiye’nin önünde aynı 2001 yılında olduğu gibi bir siyasi boşluk var.

AKP’nin boşluğunu şimdi yeni bir hareket doldurabilir. Mevcut partilerden çıkması düşük ihtimal. Mesela Silivri üzerinden yeni bir parti çıkabilir

Daniel Pipes, ABD’nin muhafazakar NeoCon kanadının önemli isimlerinden. Büyük Ortadoğu Projesi’ni hazırlayan çekirdek grubun elemanı. ABD’deki Yahudi lobisinin etkin görevlilerinden. Kürt meselesi konusunda uzman. Türkiye-İran ilişkilerinin bozulması konusundaki planların içinde yer aldı. Ilımlı İslam modeli meselesinde de Washington’un önde gelen isimlerinden. Pipes ile Paris seyahati sırasında telefon üzerinden Türkiye’deki son gelişmeleri değerlendirme fırsatı bulduk.

*** *** ***

Dönüm noktası Haziran 2011 seçimleri!

Şafak TERZİ >>>  Gülen hareketi ile AKP arasındaki çatışmayı genel olarak nasıl değerlendiriyorsunuz?

Daniel PİPES >>> Şöyle bir örnekle anlatayım, eski Bizans İmparatorluğunda, İstanbul’daki hipodromda yeşiller ve maviler vardı. Bunlar çatışırlardı.

Durum biraz oradaki bölünmeye benziyor. İslamcılar, ortak düşman olan ordu var olduğu sürece birlik halindeydi. Ama Temmuz 2011’den bu yana artık bir ordu yok, bu nedenle birbirleriyle savaşıyorlar. Bence bu durum son derece önemli. Yalnızca Türkiye için değil. Aynı zamanda genel İslamcı hareket için önemli, yani Ortadoğu için. Batı ile ilişkiler için de çok önemli. Ve en çok şaşırdığım nokta, -AKP’nin kurulduğu 2001 yılından geçen yıla kadar-, olağanüstü siyasi yetenek gösteren Başbakanın, son bir yıl içinde hatadan başka bir şey yapmamış olmasıdır. Ve her hata yaptığında, hatalarını ikiye, üçe katlamasıdır. Yani, şu an yolsuzluğun içinde, otokratik bir yapıda ve kızgın. Ve zemin kaybediyor. Bu tabii ki Türkiye için önemli, ancak Türkiye’nin ötesi için de önemli. Çünkü geçen yıla kadar bir modeldi. Ilımlı İslam lideri modeliydi.

Şafak TERZİ >>>  11 yıl boyunca model olan Erdoğan, nasıl birden otokratik, yolsuz ve kızgın olabiliyor?

Daniel PİPES >>> Bu zor bir soru... İslamcılarla ilgili genel şablon şu şekilde: zayıf olduklarında daha temkinliler, güçlü olduklarında ise çok saldırganlar. Müslüman Kardeşler de bu aynı süreçten hızlandırılmış bir şekilde geçti.

*** *** ***

TSK siyasi gücünü kaybedince...

Şafak TERZİ >>>  Anlıyorum, yani Gülen-Erdoğan ittifakının ordu yüzünden bozulduğunu mu düşünüyorsunuz?

Daniel PİPES >>> Gülen hareketiyle AKP arasında, Haziran 2011 tarihine kadar, orduya karşı bir ittifak vardı. Ve ordunun sahneden çekilmesiyle ittifakları bozuldu ve birbirlerine karşı iktidar savaşı veriyorlar.

Şafak TERZİ >>>  Balyoz operasyonunu da mı buna katıyorsunuz?

Daniel PİPES >>> Hayır... 2011 Temmuz ayında, hemen Haziran’daki seçimlerden sonra, Genelkurmay Başkanı ve diğer çoğu kuvvet komutanlarının görevden uzaklaştırılmasıyla birlikte, askeriyeye siyasi gücü kaybettirildi.

*** *** ***

Haziran Direnişi savaşı aleni yaptı!

Şafak TERZİ >>>  Genelkurmay ve komutanların istifalarını mı kastediyorsunuz?

Daniel PİPES >>> Evet, istifa ile açığa çıkan süreçten bahsediyorum... İşte 2011 Haziran seçimleri sonrasında, eski müttefikler, yani AKP ve Hizmet hareketi, iktidar için karşılıklı savaşmaya başladılar.

Şafak TERZİ >>> Peki ya 2007 Cumhurbaşkanlığı meselesi ve Mavi Marmara olayı...

Daniel PİPES >>> Benim bildiğim, aralarındaki çatışmayı gösteren ilk ciddi belirti Mayıs 2010 tarihindeki Mavi Marmara olayıydı. Haziran 2011’den sonra adım adım tırmandı. Ancak geçtiğimiz yıl Gezi Parkı olaylarıyla birlikte gerçek anlamda bir açık savaşa dönüştü. Yani artık İslamcıların birlikte çalışmaları mümkün değil, birbirleriyle çatışıyorlar. Bu çatışma da hareketi zayıflatıyor.

*** *** ***

2011 seçimlerden sonra Erdoğan’ı bitirmeye çalıştılar!

Şafak TERZİ >>>  2011 seçimlerinden sonra aralarında savaş koptuysa, bu Balyoz’u ve Ergenekon’u birlikte yaptıkları anlamına gelir... Yani Erdoğan’ın tutuklattığı insanlar şu an tahliye ediliyor...

Daniel PİPES >>> Evet... Ama AKP ile Hizmet hareketi arasında gerginlik Haziran 2011’den önce de vardı. Ancak daha ihtiyatlıydı çünkü birbirlerine ihtiyaçları vardı.

Şafak TERZİ >>>  Haziran 2011’den sonra Hakan Fidan, Başbuğ, şike ve yolsuzluk operasyonları oldu... Özellikle Başbuğ ve şike operasyonlarında Erdoğan’ın cemaatle birlikte olduğu konuşuluyor...

Daniel PİPES >>> Hayır, bu sözünü ettiğin operasyonların hepsi Erdoğan’a karşı yapıldı diye düşünüyorum... Dediğim gibi, ordu tamamiyle devredışı bırakıldığına göre, artık birbirlerine karşı yalnızca açık bir savaş vermekle kalmayabilirler, Erdoğan orduyu bile yeniden kendi yanına çekebilir. Bunlar klasik güç politikaları...

Şafak TERZİ >>>  Sizce Ilımlı İslam’ı hem Gülen, hem de AKP mi temsil ediyor?

Daniel PİPES >>> Bence ikisi de temsil etmiyor. Yani şunu demek istiyorum, her ikisinin de İslamcı olduğunu düşünüyorum ve bana göre İslamcılar arasındaki tek fark taktiksel boyuttadır. Bazı İslamcılar şiddet kullanır, bazıları kullanmaz. Bazıları mahkemeler üzerinden ilerler, bazıları siyasetin içinden. Ancak hepsi İslam yasalarını, yani Şeriat’ı hayata geçirmenin yollarını arar. Ve ben hem AKP’nin, hem de Hizmet hareketinin Şeriat getirmek istediğini düşünüyorum.

*** *** ***

Erdoğan Washington için bir sorun!

Şafak TERZİ >>>  Sizce Erdoğan ile Washington arasındaki ittifak bir sona mı yaklaştı?

Daniel PİPES >>> Açıkçası bir sona yaklaştığını düşünmüyorum. Ama öncesine göre daha zayıf olduğunu düşünüyorum. ABD yönetimi, Türkiye Başbakanı’nı ilk sefer bir sorun olarak görüyor. Artık bir çözüm olarak görmüyor.

Şafak TERZİ >>> Washinton Erdoğan’ı bir sorun olarak mı görüyor?

Daniel PİPES >>> Evet... Erdoğan, Washington için bir sorun.

*** *** ***

‘ABD’nin alternatifi yok’

Şafak TERZİ >>>  Peki o zaman Amerika’nın çözümü nedir? ABD yönetimi Türkiye’de kiminle işbirliği yapabilir?

Daniel PİPES >>> Açıkçası, şu an yönetimin belirli bir müttefiki yok. CHP dost sayılmaz. MHP de dost sayılmaz. BDP ise uluslararası temasla ilgilenmiyor. Yani... bir de ordu var, ama o da etkin değil...

Şafak TERZİ >>> Yani şu an alternatif yok...

Daniel PİPES >>> Durum bu, alternatif yok...

Şafak TERZİ >>> Peki AKP içinden? Erdoğan dışında bir kanat var mı?

Daniel PİPES >>> Belki de, bu mümkün... Yani, Gül ile Erdoğan arasında o kadar bariz ve o kadar çok gerginlik var ki. Ancak şunu da söylemeliyim, Gül’ün İnternet Yasasını ve HSYK Yasasını imzalamasına çok şaşırdım. Bu imzaları attığı için gerçekten çok şaşırdım. Bu durum, son tahlilde Gül’ün Erdoğan’la birlikte olduğunu gösteriyor, yani Erdoğan’ın karşısında değil.

Şafak TERZİ >>>  Bu da, Gül’ün Fethullah Gülen ile sorun yaşadığını gösteriyor...

Daniel PİPES >>> Evet, kesinlikle...

Şafak TERZİ >>> Ama Abdullah Gül ile Fethullah Gülen hareketi daha düne kadar birlikteydi...

Daniel PİPES >>> Evet birliktelerdi...

*** *** ***

‘AKP, orduyla ittifak kurdu’

Şafak TERZİ >>>  Peki tahliyeleri ve zamanlamasını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Daniel PİPES >>> Sıradışı... AKP, orduya karşı Gülen’le ittifak halindeydi. Şimdi Gülen’e karşı orduyla birlikte çalışıyorlar. Ordu bir anlamda geri geldi.

Şafak TERZİ >>>  Yani ordu sahneye geri mi döndü?

Daniel PİPES >>> Biraz, evet..

Şafak TERZİ >>>  Aynı zamanda tutuklu olanlar da mı sahnede?

Daniel PİPES >>> Evet... Ama daha genel olarak ordu. 6 ay önceki pozisyonlarına göre daha güçlü bir noktadalar.

Şafak TERZİ >>>  Yani sizce bu, AKP’nin Gülen Hareketine karşı orduyla ittifak kurma girişimi mi?

Daniel PİPES >>> Evet, ben öyle düşünüyorum... Bana öyle geliyor...

Söyleşi : Şafak TERZİ - 14 Mart 2014 - Aydınlık

Dr. Daniel Pipes kimdir?

Pipes, ABD Dışişleri Bakanlığı’na Ortadoğu ve İslam konusunda gayrı resmi danışmanlık yapıyor. Kurucusu olduğu Middle East Forum; Middle East Quarterly’i basmakta. The Boston Globe gazetesi, “eğer Pipes’ın uyarıları dikkate alınsaydı, asla 11 Eylül gibi bir olay olmazdı” yorumunda bulunmuştu. The Wall Street Journal ise Ortadoğu ile ilgili konularda önemli bir analizci olarak tanımlandı. 1986-1993 yılları arasında Dış Politika Araştırma Enstitüsü’nde direktörlük yaptı. 2003 yılında dönemin ABD Başkanı George W. Bush tarafından ABD Barış Enstitüsü yönetimine atanmıştı.

erdogan wasington icin sorun obama3

erdogan wasington icin sorun obama2

Son Yazılar